|
| |
Historie BENOORDENHOUT
Het Willem Royaardsplein ligt in de wijk Duinzigt, dat een onderdeel is van het
Benoordenhout. Het is in de jaren 1970 gebouwd als laatste uitbreiding, richting
Scheveningen, van het Benoordenhout.
Het Benoordenhout ligt ten noordoosten van het
centrum en wordt begrensd door de Koningskade, de Raamweg, het Hubertuspark, de kazernes
en duinen ten noorden van de Waalsdorperweg, de grens met Wassenaar, het Haagse Bos en het
Malieveld.
Naamgeving
plein.
Willem Cornelis Royaards (1867-1929), Nederlands toneelspeler en regisseur; een van de
grootste en invloedrijkste acteurs uit de geschiedenis van het Nederlandse toneel.
Ontwikkelingsgeschiedenis.
Het gebied van het Benoordenhout is gelegen op oude duingrond en wordt van oudsher bijna
evenwijdig aan de kust doorsneden door drie wegen: de Waalsdorperweg, de Wassenaarseweg en
de Benoordenhoutseweg, die lange tijd ondergeschikt was aan de door het Haagse Bos lopende
Leidse Straatweg. Een lager gelegen veengebied vanaf de Wassenaarseweg tot de
Benoordenhoutseweg had de naam Benoordenhoutse polder. Vanaf het midden van de zestiende
eeuw groeiden boerderijen hier uit tot grote en kleine buitenplaatsen. Zo waren er de
landgoederen Oostduin, Arendsdorp, Clingendael en Waalsdorp. In de 19de eeuw werden
landschapsparken aangelegd in de Engelse stijl. De gronden waren bijna geheel in handen
van de familie Van Bylandt (Oostduin, Arendsdorp) en de familie Van Brienen (Clingendael).
Tot 1884 behoorde vrijwel het hele gebied tot Wassenaar. Een klein deel van het huidige
Benoordenhout was Haags grondgebied, namelijk het zuidwestelijk stuk grenzend aan het
Kanaal. Hier zou het landschap het eerst veranderen met de aanleg van de Haagse Diergaarde
(1863) en de bouw van het Nassaukwartier (1894-1902).
De verdere ontwikkeling van het gebied was pas mogelijk na de door belastingverhoging
gedwongen verkoop van het overgrote deel van het grondbezit van de Van Bylandts en de
aanvaarding van het Uitbreidingsplan van Berlage in 1911. Alhoewel de gravin van Bylandt
bedongen had dat alleen huizen om het restant van haar landgoed zouden worden gebouwd,
zijn op dit beding vanaf het begin uitzonderingen gemaakt. Door de gunstige ligging ten
opzichte van het centrum en de uitvalswegen bleek de wijk zeer aantrekkelijk voor de
vestiging van kantoren. De eerste waren de kantoren van de Nederlandsch-Indische
Spoorwegen (1915) aan de Wassenaarseweg en van de B.I.M. (Shell) aan de Carel van
Bylandtlaan (1916).
Bij de aanleg van de wijk, die zeer geleidelijk van west naar oost verliep, heeft men
rekening gehouden met het gecultiveerde landschappelijke karakter zoals dat in de 19de
eeuw was ontstaan. Het plan van Berlage is alleen ten zuiden van de Wassenaarseweg in
grote lijnen gevolgd. De rest is ontstaan met deelplannen. Lanen van vroegere
buitenplaatsen werden met zorg omringd door luxe huizen. De Van Hogenhoucklaan, Van
Soutelandelaan en Van Montfoortlaan getuigen hiervan.
 Rond
1930 had men de grens bereikt van de Van Hoytemastraat en de Van Hogenhoucklaan. De aanleg
van de Van Alkemadelaan tot de Waalsdorperweg was in 1927 een feit. In 1938 werd deze
brede laan verlengd naar Scheveningen. Voor het profiel ging de gemeente uit van forse
appartementsgebouwen maar de belangstelling hiervoor nam in de loop van de jaren dertig
af, waardoor er slechts een paar, waaronder ’Duinwyck’, zijn gerealiseerd. Bij het
uitbreken van de Tweede Wereldoorlog lag de bebouwingsgrens op de Hart Nibbrigkade, Van
Alkemadelaan, Van Ouwenlaan, de Van Mojalenlaan, Van Soutelandelaan, Nyelantstraat,
Waalsdorperweg en de Frederiks- en Alexanderkazerne.
Structurele en/of functionele veranderingen.
Na de Tweede Wereldoorlog heeft het Benoordenhout enkele ingrijpende wijzigingen ondergaan
en is de wijk uitgebreid richting Wassenaar met de buurt Clingendael (tussen de Hart
Nibbrigkade en de Thérèse Schwartzestraat) en de buurt Duinzigt, die is vernoemd naar
Nederlandse acteurs (Willem Royaardsplein e.o.).
* Bron: o.a. Monumenten
inventarisatieproject Den Haag 1850-1940. Den Haag 1992
|
